TURKIYADAGI ZURNA TURLARI VA UNING HUDUDIY FARQLARI

Ushbu maqolada zur sozining kelib chiqishi, tarixiy rivojlanishiva Turkiyadagi turlari haqida yoritilgan. Zurna qoʻsh qamishli, diatonik damlicholgʻu boʻlib, Anadolu va uning atrofidagi hududlarda keng qoʻllaniladi. Zurnaningetimologik kelib chiqishi haqida turlicha qarashlar mavjud boʻlib, ba’zi manbalar buso‘z turkiy tildan kelib chiqqan deb ta’kidlasa, ba’zilari esa fors tilidan ekanliginikoʻrsatadi. Zurnaning tuzilish xususiyatlari uning tovush chiqarishda hal qiluvchi rolo‘ynaydigan qamish qismi va tovush muvozanatini ta’minlovchi qismlari bilan101diqqatni tortadi. Bundan tashqari, zurna turlari Turkiyaning farqli hududlarida tovushtuzilishi, hajmi va foydalanish sohalariga ko‘ra xilma-xildir. Shunga koʻra, jurazurna, oʻrta zurna, kaba zurna, oʻrta kaba zurna, zil zurna kabi yirik turlari mahalliymadaniyatning muhim qismidir. Turkiyadagi zurna turlari Oʻrta Osiyo va uningatrofidagi hududlarda ijro etiladigan zurna turlariga oʻxshash boʻlib, ularning har birianʼanaviy musiqa, harbiy musiqa va xalq oʻyinlarida muhim rol oʻynaydi. Xulosaoʻrnida, zurna turk madaniyatining ildizlarini yoritib turuvchi muhim cholg‘u asbobisifatida an’anaviy musiqa, harbiy musiqa va madaniy merosdagi o‘rni kattaahamiyatga ega.

Not yet translated