ЧАЛА ТУҒИЛГАН ЧАҚАЛОҚЛАР НЕОНАТАЛ ПНЕВМОНИЯСИДА GYP1А ГЕНИНИНГ ЎРНИ (АДАБИЁТЛАР ТАҲЛИЛИ)

ЧАЛА ТУҒИЛГАН ЧАҚАЛОҚЛАР НЕОНАТАЛ ПНЕВМОНИЯСИДА GYP1А ГЕНИНИНГ ЎРНИ (АДАБИЁТЛАР ТАҲЛИЛИ) Хамидова Фарида Муиновна https://orcid.org/0000-0001-6084-7025 DSc., профессор, Патологик анатомия секцион-биопсия курси билан кафедраси мудири Самарқанд давлат тиббиёт университети, Ўзбекистон, Самарқанд шаҳри, Амир Темур кўчаси 18, Тел: +998 66 2330841 E-mail: [email protected]. Бобокулова Азиза Курашбаевна Патологик анатомия секцион-биопсия курси билан кафедраси таянч докторанти Самарқанд давлат тиббиёт университети, Ўзбекистон, Самарқанд шаҳри, Амир Темур кўчаси 18, Tel: +998 66 2330841 E-mail: [email protected] https://doi.org/10.5281/zenodo.18313540 АННОТАЦИЯ: Неонатал пневмония, айниқса чала туғилган чақалоқларда, ҳанузгача неонатал касалланиш ва ўлимнинг етакчи сабабларидан бири ҳисобланади. Ушбу адабиётлар шарҳи мақоласида неонатал пневмониянинг этиологияси ва эпидемиологияси, касаллик ривожланишининг патоморфологик асослари, оксидатив стресснинг патогенетик аҳамияти ҳамда молекуляр-генетик омилларнинг роли бўйича замонавий манбалар таҳлил қилинган. Чала туғилган чақалоқларда ўпка тўқимасининг морфофункционал етилмаганлиги, микросиркуляция бузилишлари ва антиоксидант ҳимоя тизимларининг заифлиги яллиғланиш жараёнини оғирлаштириши таъкидланади. Шунингдек, CYP1A1 гени полиморфизмлари организмнинг детоксикация ва гипоксия-яллиғланишга жавоб механизмларига таъсир кўрсатиб, касалликнинг оғир кечиши ва нафас етишмовчилиги хавфини ошириши мумкинлиги кўрсатилган. Хулоса сифатида, клиник, патоморфологик ва молекуляр маълумотларни интеграциялашган ҳолда баҳолаш эрта ташхис, прогносллаш ва персоналлаштирилган даволаш-профилактик стратегияларни ишлаб чиқиш учун истиқболли йўналиш экани асосланади. Калит сўзлар: неонатал пневмония, чала туғилган чақалоқ, патоморфология, оксидатив стресс, CYP1A1, молекуляр-генетик маркерлар, эрта ташхис, прогносллаш.

Not yet translated