ESCHERICHIA COLI РЕЗИСТЕНТ ШТАММЛАРИНИНГ ЭПИДЕМИОЛОГИК КЎРСАТКИЧЛАРИ ВА УЛАРНИНГ КЛИНИК ТАЪСИРИ
Abstract
Резюме. Ушбу мақолада Escherichia coli бактериясининг антибиотикларга қаршилик (AMR) муаммосидаги ўрни ва унинг клиник аҳамияти ёритилган. E. coli нафақат оппортунистик патоген сифатида, балки қаршилик генларининг асосий резервуари сифатида ҳам муҳим ҳисобланади. Унинг вирулентлик омиллари, биофильм ҳосил қилиши ҳамда плазмидлар, транспозонлар ва интегронлар орқали горизонтал ген алмашинуви антибиотикларга чидамлиликнинг тез тарқалишига сабаб бўлади. Айниқса, ESBL ишлаб чиқарувчи штаммлар ва кўп дори воситаларига чидамли шакллар клиник даволашни мураккаблаштирмоқда. Касалхона ва ташқи муҳитда селекция босими натижасида чидамли штаммлар кўпаймоқда. Мақолада шунингдек замонавий молекуляр диагностика усуллари ва профилактик чоралар, жумладан антибиотиклардан оқилона фойдаланиш ва гигиена қоидаларига риоя қилиш муҳимлиги таъкидланган. Калит сўзлар: Escherichia coli, антибиотикларга қаршилик, ESBL, биоплёнка, горизонтал ген алмашинуви, вирулентлик, молекуляр диагностика.