O'QITUVCHI KASBINING IJTIMOIY MAQOMI VA PROFESSIONAL IDENTITETI Uzakov Satbay Erejepbaevich

Globallashuv va raqamli transformatsiya sharoitida o'qituvchi kasbining ijtimoiy maqomi hamda professional identiteti o'rtasidagi bog'liqlik tahlil qilinadi. Tadqiqot davomida o'qituvchilarning o'z kasbiy rollarini anglashi va jamiyatning ularga bo'lgan munosabati o'rganilgan. Kirish. Bugungi kunda ta'lim tizimi nafaqat bilim berish, balki inson kapitalini shakllantirishning asosiy vositasiga aylandi. Bu jarayonda o'qituvchi markaziy figura hisoblanadi. Biroq, so'nggi o'n yilliklarda o'qituvchilik kasbining ijtimoiy nufuzi va o'qituvchilarning o'z kasbiga bo'lgan munosabati (professional identiteti) borasida ma'lum ziddiyatlar ko'zga tashlanmoqda. Professional identitet — bu o'qituvchining "Men kimmanda va jamiyatda qanday o'ringa egaman?" degan savollarga bergan ichki javobidir. O'qituvchining ijtimoiy maqomi uchta asosiy ustunga tayanadi: Iqtisodiy omil: Ish haqining munosibligi va moddiy rag'batlantirish. Huquqiy himoya: O'qituvchining daxlsizligi va uning manfaatlarini himoya qiluvchi qonuniy baza. Ma'naviy nufuz: Jamiyatning, xususan ota-onalar va o'quvchilarning o'qituvchi shaxsiga bo'lgan hurmati. So'nggi yillarda o'qituvchi maqomini oshirish davlat siyosatining ustuvor yo'nalishiga aylandi. Majburiy mehnatga chek qo'yilishi va byurokratik yuklamalarning kamaytirilishi o'qituvchining jamiyatdagi mavqeyini tiklash yo'lidagi muhim qadamlar bo'ldi. Agar jamiyatda o'qituvchining maqomi past bo'lsa, unda "professional identitet inqirozi" yuzaga keladi. Ya'ni, o'qituvchi o'z kasbidan uyalishi yoki undan qochishga harakat qilishi mumkin. Aksincha, ijtimoiy maqom yuqori bo'lgan joyda (masalan, Finlyandiya yoki Janubiy Koreyada), o'qituvchilar o'z kasbi bilan faxrlanadilar, bu esa bevosita ta'lim sifatining oshishiga olib keladi.

Not yet translated