ORTIQCHA VAZNLI BOLALARDA ADIPOKINLAR VA BRONXOOБSTRUKTIV SINDROM O'RTASIDAGI PATOGENETIK BOG'LIQLIK
Abstract
So‘nggi yillarda bolalar o‘rtasida ortiqcha vazn va semizlikning keskin ortib borishi global sog‘liqni saqlash tizimi oldiga jiddiy muammolarni qo‘ymoqda. Ortiqcha vazn nafaqat metabolik buzilishlar, balki nafas yo‘llari kasalliklari, xususan bronxoobstruktiv sindrom (BOS) rivojlanishiga ham ta’sir ko‘rsatadi. Yog’ to‘qimasi endokrin faol organ sifatida adipokinlar — leptin, adiponektin, rezistin, TNF-α va IL-6 kabi mediatorlarni ishlab chiqaradi. Ushbu biologik faol moddalar tizimli yallig‘lanish, bronxial gipersekresiya va bronxial giperreaktivlikni kuchaytiradi. Mazkur maqolada ortiqcha vaznli bolalarda adipokinlar va bronxoobstruktiv sindrom o‘rtasidagi patogenetik bog‘liqlik ilmiy adabiyotlar asosida tahlil qilinadi.