КЕКСА ЁШДАГИ ОДАМЛАРДАГИ ЭПИЛЕПСИЯ ВА АФФЕКТИВ БУЗИЛИШЛАР

Резюме. Мазкур мақолада кекса ёшдаги беморларда эпилепсиянинг клиник кечиш хусусиятлари ва унинг аффектив бузилишлар билан ўзаро боғлиқлиги ўрганилган. Тадқиқотга 60–82 ёшдаги эпилепсия ташхиси қўйилган 86 нафар бемор киритилди. Беморлар аффектив бузилишлар мавжудлигига қараб икки гуруҳга ажратилди: асосий гуруҳни эпилепсия ва депрессив ҳамда/ёки хавотирли бузилишлар белгилари бўлган 52 нафар бемор, таққослаш гуруҳини эса клиник ифодаланган аффектив бузилишларсиз 34 нафар бемор ташкил этди. Тадқиқот давомида клиник-неврологик, психоэмотсионал ва когнитив ҳолат баҳоланди, HADS, GDS ва MMSE шкалаларидан фойдаланилди. Олинган натижаларга кўра, кекса беморларда эпилепсия кўпинча сурункали сереброваскуляр етишмовчилик, инсульт оқибатлари, бош мия жароҳатлари ва нейродегенератив ўзгаришлар фонида ривожланиши аниқланди. Эпилептик хуружлар орасида онг бузилиши билан кечувчи фокал хуружлар устунлик қилди. Аффектив бузилишлари бўлган беморларда хуружларнинг тез-тез такрорланиши, уйқу бузилиши, когнитив функцияларнинг пасайиши, ижтимоий фаолликнинг чекланиши ва ҳаёт сифатининг ёмонлашиши кўпроқ қайд этилди. HADS ва GDS шкалалари бўйича депрессия ҳамда хавотир кўрсаткичлари асосий гуруҳда таққослаш гуруҳига нисбатан статистик жиҳатдан юқори бўлди. Тадқиқот натижалари кекса ёшдаги эпилепсия билан оғриган беморларда аффектив бузилишларни эрта аниқлаш ва баҳолаш муҳим клиник аҳамиятга эга эканлигини кўрсатади. Бундай беморларни даволашда эпилептик хуружларни назорат қилиш билан бир қаторда психоэмотсионал ҳолат, когнитив функциялар, ҳаёт сифати ва даволанишга содиқликни баҳолаш зарур. Эпилепсияга қарши терапияни беморнинг ёши, соматик коморбидлиги ва дори воситаларининг ўзаро таъсири хавфини ҳисобга олган ҳолда индивидуал танлаш даволаш самарадорлигини оширишга хизмат қилади. Калит сўзлар: эпилепсия, кекса ёш, аффектив бузилишлар, депрессия, хавотир, когнитив функциялар, ҳаёт сифати, коморбидлик.

Ҳали таржима қилинмаган