QASDDAN ODAM O'LDIRISH JINOYATLARINI FOSH ETISHNING TEZKOR-QIDIRUV VA KRIMINOLOGIK XUSUSIYATLARI
Аннотация
Mazkur ilmiy maqolada eng og‘ir jinoyatlardan biri hisoblangan qasddan odam o‘ldirish jinoyatini fosh etish va tergov qilish jarayonida ichki ishlar organlari tezkor-qidiruv bo‘linmalarining (TQB) taktik, huquqiy va tashkiliy faoliyati kompleks tahlil qilingan. Jinoyatni issiq izidan fosh etish, dastlabki tezkor-qidiruv versiyalarini ilgari surish, murakkab qotilliklar (buyurtma qotilliklar, seriyali jinoyatlar) ssenariylarini tahlil qilish metodikasi yoritilgan. Shuningdek, qotilliklarni fosh etishda an'anaviy maxfiy hamkorlik usullari bilan bir qatorda zamonaviy raqamli texnologiyalar ("High-tech policing", uyali aloqa stansiyalari tahlili, biometrik Face-ID tizimlari) imkoniyatlaridan foydalanish ochib berilgan. AQSh, Buyuk Britaniya, Germaniya va Janubiy Koreya politsiyasining og‘ir jinoyatlarga qarshi kurashish, kriminologik profillash (profiling) hamda DNK bazalarini yuritish borasidagi ilg‘or xorij tajribasi qiyosiy o‘rganilib, O‘zbekiston milliy qonunchiligi hamda tezkor-qidiruv amaliyotini takomillashtirish yuzasidan aniq ilmiy-amaliy takliflar ishlab chiqilgan. В данной научной статье проводится комплексный анализ тактической, правовой и организационной деятельности оперативно-розыскных подразделений органов внутренних дел в процессе раскрытия и расследования умышленного убийства, считающегося одним из самых тяжких преступлений. Освещены методика раскрытия преступлений по горячим следам, выдвижение первоначальных оперативно-розыскных версий, анализ сценариев сложных убийств (заказные убийства, серийные преступления). Также раскрыто использование возможностей современных цифровых технологий («High-tech policing», анализ базовых станций сотовой связи, биометрические системы Face-ID) наряду с традиционными методами негласного сотрудничества при раскрытии убийств. Изучен передовой зарубежный опыт полиции США, Великобритании, Германии и Южной Кореи в борьбе с тяжкими преступлениями, криминологическом профилировании и ведении баз ДНК, разработаны конкретные научно-практические предложения по совершенствованию национального законодательства и оперативно-розыскной практики Узбекистана. This scientific article provides a comprehensive analysis of the tactical, legal, and organizational activities of operational-search units of internal affairs bodies in the process of solving and investigating intentional homicide, which is considered one of the most serious crimes. The methodology for solving crimes in hot pursuit, advancing initial operational-search versions, and analyzing scenarios of complex murders (contract killings, serial crimes) are highlighted. The use of modern digital technologies ("High-tech policing", cell tower analysis, biometric Face-ID systems) alongside traditional methods of covert collaboration in solving murders is also revealed. The advanced foreign experience of the police in the USA, the UK, Germany, and South Korea in combating serious crimes, criminological profiling, and maintaining DNA databases was comparatively studied, and specific scientific and practical proposals were developed for improving the national legislation and operational-search practice of Uzbekistan.