КЛИНИК, ЛАБОРАТОР ВА ХУЛҚ-АТВОР ОМИЛЛАРИНИНГ ИНТЕГРАЦИЯЛАШГАН БАҲОЛАНИШИ АСОСИДА ИНСУЛЬТ ХАВФИНИ ПРОГНОЗЛАШ
Annotatsiya
Резюме. Клиник, лаборатор ва хулқ-атвор омилларини интеграциялашган баҳолаш асосида инсульт хавфини прогнозлаш долзарб тиббий муаммолардан ҳисобланади. Клиник кўрсаткичлар, лаборатор маркерлар ва хулқ-атвор хусусиятлари ўрганилди. Натижалар ушбу омилларнинг биргаликдаги таъсири инсульт хавфини аниқроқ баҳолаш имконини бериши ва интеграциялашган моделнинг юқори прогностик аҳамиятга эга эканлигини кўрсатди. Мақсад. Инсульт ривожланишида иштирок этувчи клиник, генетик ва хулқ-атвор хавф омилларининг ўзаро боғлиқлигини ўрганиш ҳамда улар асосида инсульт хавфини баҳолашнинг интеграциялашган моделини ишлаб чиқиш. Материал ва усуллар. Тадқиқотга инсульт ўтказган ва инсульт ривожланиш хавфи юқори бўлган 120 нафар бемор жалб қилинди. Барча иштирокчиларда клиник текширувлар, лаборатор таҳлиллар, генетик полиморфизмларни аниқлаш, шунингдек хулқ-атвор омилларини баҳолаш бўйича сўровномалар ўтказилди. Натижалар. Артериал гипертензия, қандли диабет ва дислипидемия инсульт ривожланишининг асосий клиник омиллари эканлиги аниқланди. MTHFR ва ACE генлари полиморфизмлари юқори хавф билан боғлиқлиги кузатилди. Чекиш, гиподинамия ва нотўғри овқатланиш клиник омиллар таъсирини кучайтириши маълум бўлди. Интеграциялашган модел алоҳида омилларга нисбатан юқорироқ прогноз аниқлигини намоён қилди. Хулоса. Клиник, генетик ва хулқ-атвор омилларини комплекс баҳолаш инсульт хавфини эрта аниқлаш ва персоналлаштирилган профилактика стратегияларини ишлаб чиқиш имконини беради. Калит сўзлар: инсульт, персоналлаштирилган профилактика, генетик полиморфизм, артериал гипертензия, хавф омиллари.
Hali tarjima qilinmagan