TA'LIM JARAYONIDA SUN'IY INTELLEKT TEXNOLOGIYALARINING DIDAKTIK IMKONIYATLARI VA ULARNI PEDAGOGIK INTEGRATSIYALASH MODELI
Annotatsiya
Maqolada sun'iy intellekt (SI) texnologiyalarining ta'lim jarayonidagi didaktik imkoniyatlari va ularni pedagogik maqsadga muvofiq integratsiya qilish mexanizmlari tahlil qilinadi. Tadqiqotning maqsadi SI vositalarining funksional imkoniyatlarini ta'lim natijalari bilan bog'laydigan didaktik modelni ishlab chiqishdir. Tadqiqot materiallari O'zbekiston olimlarining ta'limda SI, adaptiv o'qitish, kreativlik va mustaqil ta'limga doir ishlari hamda UNESCOning generativ SI bo'yicha tavsiyalaridan tashkil topdi. Skoping sharh, didaktik affordanslar tahlili, pedagogik ssenariylarni modellashtirish va xavf - foyda matritsasi metodlari qo'llanildi. Natijada SI vositalarining beshta bazaviy didaktik funksiyasi: tushuntirish va generatsiya, diagnostika, shaxsiylashtirish va adaptatsiya, ijodiy hamkorlik, refleksiya va teskari aloqa ajratildi. "Maqsad-vazifa-vosita-nazorat-refleksiya" ketma-ketligiga asoslangan uch bosqichli integratsiya modeli ishlab chiqildi. Modelda inson nazorati, manbalarni tekshirish, ma'lumotlar xavfsizligi va akademik halollik majburiy shart sifatida belgilandi. Xulosa sifatida SI vositasining samaradorligi texnologik yangiligi bilan emas, o'quvchining faol fikrlashi, dalillash, yaratish va o'z faoliyatini nazorat qilishiga qo'shgan hissasi bilan baholanishi asoslandi.