THE ROLE OF ORGANIC FERTILIZERS IN SUSTAINABLE OKRA CULTIVATION UNDER THE CLIMATIC CONDITIONS OF UZBEKISTAN
Annotatsiya
O‘zbekistonda iqlim o‘zgarishi, tuproq degradatsiyasi va ekologik jihatdan xavfsiz qishloq xo‘jaligi mahsulotlariga bo‘lgan talabning ortib borishi sababli barqaror sabzavotchilik ishlab chiqarishi tobora muhim ahamiyat kasb etmoqda. Bamiya (okra) o‘zining ozuqaviy qiymati, qurg‘oqchilikka chidamliligi va iqtisodiy salohiyati tufayli istiqbolli sabzavot ekinlaridan biri hisoblanadi. Biroq mineral o‘g‘itlardan haddan tashqari foydalanish tuproq unumdorligiga va atrof-muhit barqarorligiga salbiy ta’sir ko‘rsatishi mumkin. Mazkur tadqiqot O‘zbekistonning iqlim sharoitida bamiya yetishtirishda organik o‘g‘itlarning o‘simliklarning o‘sishi, hosildorligi va ishlab chiqarish barqarorligini oshirishdagi rolini o‘rganadi. Tadqiqotda sabzavotchilikda ekologik jihatdan barqaror muqobil vositalar sifatida go‘ng, kompost va bioo‘g‘itlar kabi organik o‘g‘itlardan foydalanishga e’tibor qaratilgan. Shuningdek, organik o‘g‘itlarning tuproq tuzilishi, namlikni saqlash qobiliyati, o‘simliklarning o‘sishi va ekin hosildorligiga ta’siri ko‘rib chiqiladi. Tadqiqot natijalari organik o‘g‘itlar tuproq unumdorligini yaxshilash, uning suvni ushlab turish qobiliyatini oshirish va o‘simliklarning rivojlanishini rag‘batlantirish bilan birga, kimyoviy o‘g‘itlardan foydalanish bilan bog‘liq ekologik bosimni kamaytirishga yordam berishini ko‘rsatadi. Shu bilan birga, organik materiallarning cheklanganligi, fermerlarning xabardorlik darajasining yetarli emasligi va qishloq xo‘jaligini boshqarish amaliyotlarini takomillashtirish zarurati kabi qator muammolar mavjud. Tadqiqot xulosasiga ko‘ra, organik o‘g‘itlardan kengroq foydalanish O‘zbekistonda barqaror qishloq xo‘jaligini rivojlantirish, atrof-muhitni muhofaza qilish va oziq-ovqat xavfsizligini ta’minlashga xizmat qilishi mumkin.