Asosiy kontentga oʻtish
Maqola

УЛЬТРАЗВУКОВАЯ ЗАТОЧКА СПИРАЛЬНЫХ СВЕРЛ: СОВРЕМЕННОЕ СОСТОЯНИЕ ИССЛЕДОВАНИЙ И ПЕРСПЕКТИВЫ ПОВЫШЕНИЯ РАБОТОСПОСОБНОСТИ ОСЕВОГО ИНСТРУМЕНТА

Andrey JeltukhinТашкентский государственный технический университет имени Ислама Каримова старший преподаватель кафедры «Технология машиностроения»
2026ru
Ochiq kirishOlmos

Litsenziya: cc-by

ABI

Annotatsiya

Цель работы — обобщить результаты российских и зарубежных исследований в области заточки спиральных сверл и обосновать перспективность применения ультразвуковых колебаний для повышения качества режущих кромок и работоспособности осевого инструмента. Методология основана на систематизированном анализе научных статей, монографий и справочной литературы по заточке инструмента, абразивной обработке, ультразвуковому и вибрационному резанию. Способы заточки сопоставлены по технологическим возможностям, показателям качества и управляемости процесса. Показано, что традиционные схемы заточки обеспечивают требуемую геометрию, при этом сохраняются возможности дальнейшего повышения качества режущей кромки. Установлено, что в смежных процессах — шлифовании, точении и сверлении — ультразвуковое воздействие способствует снижению сил обработки, уменьшению засаливания круга и температуры в зоне контакта. Направление ультразвуковой заточки спиральных сверл представляет значительный интерес для дальнейшего системного развития исследований. На основе анализа сформулированы рабочие гипотезы о влиянии ультразвука на параметры режущей кромки, определены схемы возбуждения колебаний, критерии оценки качества и программа экспериментальных исследований. Практическая значимость состоит в выявлении технологических возможностей повышения стойкости сверл и создании научно-методической основы для разработки ультразвуковых заточных систем и планирования экспериментов. UZ Ishning maqsadi spiralsimon parmalarni charxlash sohasidagi Rossiya va xorijiy tadqiqotlar natijalarini umumlashtirish hamda kesuvchi qirralar sifatini va o'qli asbobning ishlash qobiliyatini oshirishda ultratovush tebranishlaridan foydalanish istiqbollarini asoslashdan iborat. Metodologiya asbobni charxlash, abraziv ishlov berish, ultratovushli va vibratsion kesish bo'yicha ilmiy maqolalar, monografiyalar hamda ma'lumotnoma adabiyotlarining tizimli tahliliga asoslangan. Charxlash usullari texnologik imkoniyatlari, sifat ko'rsatkichlari va jarayonning boshqaruvchanligi bo'yicha taqqoslangan. An'anaviy charxlash sxemalari talab etilgan geometriyani ta'minlashi, shu bilan birga kesuvchi qirra sifatini yanada takomillashtirish imkoniyatlari mavjudligi ko'rsatilgan. Aniqlanishicha, turdosh jarayonlarda — silliqlash, yo'nish va parmalashda — ultratovush ta'siri ishlov berish kuchlarini, silliqlash doirasining yuklanishini va kontakt zonasidagi haroratni kamaytirishga yordam beradi. Spiral parmalarni ultratovush yordamida charxlash yo'nalishi esa tizimli tadqiqotlarni yanada rivojlantirish uchun istiqbolli hisoblanadi. Tahlil asosida ultratovushning kesuvchi qirra parametrlariga ta'siri bo'yicha ishchi gipotezalar shakllantirilgan, tebranishlarni qo'zg'atish sxemalari, sifatni baholash mezonlari va eksperimental tadqiqotlar dasturi belgilangan. Tadqiqotning amaliy ahamiyati parmalarning chidamliligini oshirish imkoniyatlarini aniqlash hamda ultratovushli charxlash tizimlarini ishlab chiqish va tajribalarni rejalashtirish uchun ilmiy-uslubiy asos yaratishdan iborat.

Hali tarjima qilinmagan

Identifikatorlar

Iqtiboslar va manbalar

0 ta iqtibos0 ta foydalanilgan manba