Asosiy kontentga oʻtish
Maqola

O‘ZBEKISTONDA KUZATILMAYDIGAN IQTISODIYOTNI QISQARTIRISH BO‘YICHA INTEGRATSIYALASHGAN RAQAMLI FISKAL BOSHQARUV MEXANIZMINI TAKOMILLASHTIRISH

Xaitboyev Yusuf Ahmad o'g'liToshkent Davlat Iqtisodiyot Universiteti
2026en
ABI

Annotatsiya

Maqolada O‘zbekistonda kuzatilmaydigan iqtisodiyot (KI) va uning yashirin komponentini qisqartirishga qaratilgan integratsiyalashgan raqamli fiskal boshqaruv mexanizmi tadqiq etilgan. Tahlil Milliy statistika qo‘mitasining Uslubiy nizomi (MHT-2008 va IHTT metodologiyasi asosida) ta’riflariga tayanadi: KI = norasmiy (V_n) + yashirin (V_y). 2010–2025-yillar rasmiy ma’lumotlari asosida KI ning YaIMdagi ulushi 2016-yildagi 48,3% cho‘qqisidan 2025-yilda 26,9% ga qadar qisqargani, yashirin komponentning YaIMdagi ulushi esa 6,5–8,1% oralig‘ida barqaror qolgani aniqlangan. Qisqarish asosan norasmiy sektor rasmiylashishi hisobiga sodir bo‘lgan. Yashirin komponentning 82,5% i xizmatlar tarmog‘ida to‘plangan. Ish natijasida hududlarni V_y/YaHM asosida tabaqalash, mexanizmning kontseptual modeli va risk-indeks formulasi taklif etilgan.

Hali tarjima qilinmagan

Identifikatorlar

Iqtiboslar va manbalar