Digital Services, Personal Data, and Cybersecurity in Uzbekistan
Litsenziya: cc-by
Annotatsiya
Elektron davlat xizmatidan foydalanishda fuqaro telefon raqami yoki shaxsini tasdiqlovchi ma’lumotlarni kiritadi. Bu jarayonda xizmat uchun qaysi ma’lumotlar zarurligi, ularni kim ko‘rishi va ular qanday himoyalanishi muhim. Maqolaning maqsadi O‘zbekistonda raqamli xizmatlardan foydalanishda shaxsga doir ma’lumotlarni himoya qilishning huquqiy asoslarini va kiberxavfsizlik bilan bog‘liq ayrim xavflarni yoritishdan iborat. Buning uchun O‘zbekiston Respublikasi Konstitutsiyasi hamda shaxsga doir ma’lumotlar va kiberxavfsizlikka oid qonunlar tahlil qilindi. Qoidalarning amaliy ahamiyati ikki shartli vaziyat orqali ko‘rsatildi. Birinchi vaziyatda elektron davlat xizmati uchun ortiqcha ma’lumot so‘ralishi, ikkinchisida esa soxta bank xabari orqali hisobga kirish ma’lumotlarini qo‘lga kiritishga urinish ko‘rib chiqildi. Tahlil ma’lumotlarni yig‘ish bosqichidayoq ularning xizmat maqsadiga mosligini tekshirish, shuningdek, saqlangan ma’lumotlarga kimlar kira olishini nazorat qilish muhimligini ko‘rsatadi. Soxta bank xabari misoli foydalanuvchilarning shubhali havolalarni taniy olishi ham xavfni kamaytirishda ahamiyatli ekanini ko‘rsatadi. Shu asosda xizmat ko‘rsatuvchi tashkilotlarga yig‘iladigan ma’lumotlar hajmini qayta ko‘rib chiqish va xodimlarning kirish vakolatlarini cheklash, ta’lim muassasalariga esa soxta havolalarni aniqlash bo‘yicha amaliy mashg‘ulotlar o‘tkazish taklif etiladi.