Orol dengizi mintaqasidagi arterial gipertenziyaning molekulyar-genetik xususiyatlari
Annotatsiya
Maqsad. Arterial gipertenziya (AG) – bu murakkab, ko‘p omilli kasallik bo‘lib, yurak-qon tomir kasalliklariga katta hissa qo‘shadi. Ayniqsa, Orol dengizi mintaqasida bu kasallik juda keng tarqalgan bo‘lib, unda genetik va ekologik omillar muhim rol o‘ynaydi. Ushbu tadqiqot Orol dengizi mintaqasidagi AG kasalligining molekulyar-genetik xususiyatlarini o‘rganishga qaratilgan. Materiallar va usullar. Tadqiqot Qoraqalpog‘iston Respublikasining Ellikkala tuman tibbiyot birlashmasining oilaviy poliklinikasida AG tashxisi qo‘yilgan 40-70 yoshdagi 1020 nafar bemorda o‘tkazildi. Genetik tahlil 407 nafar AG bemorida amalga oshirilib, gipertenziya bilan bog‘liq bo‘lgan asosiy genlarda polimorfizm mavjudligi aniqlangan. Natijalar. AG bemorlarida uchta muhim genetik polimorfizm aniqlangan: AGTR2 genidagi G1675A polimorfizmi, ADD1 genidagi G460T polimorfizmi va AGT genidagi C704T polimorfizmi. Ushbu polimorfizmlar Orol dengizi mintaqasi aholisi orasida AG rivojlanishi bilan bog‘liq ekanligi aniqlandi. Xulosa. Bu Orol dengizi mintaqasida AG bo‘yicha o‘tkazilgan birinchi keng miqyosli molekulyar- genetik tadqiqot bo‘lib, unda AGning yuqori tarqalishiga hissa qo‘shadigan genetik markerlar aniqlangan. Ushbu natijalar mintaqa aholisiga xos yurak-qon tomir kasalliklari uchun genetik xavf hisoblagichini ishlab chiqishda yordam beradi.