OZODLIKDAN MAHRUM ETISH MUASSASALARIDA MAHKUMLARNI IJTIMOIY REABILITATSIYA QILISH VA KASB-HUNARGA O'QITISHDA RAQAMLI TEXNOLOGIYALAR VA MASOFAVIY TA'LIMNING O'RNI
Annotatsiya
Annotatsiya. Mazkur ilmiy maqolada ozodlikdan mahrum etish joylarida saqlanayotgan mahkumlarni ijtimoiy reabilitatsiya qilish va kasb-hunarga o'qitish jarayonlariga zamonaviy raqamli texnologiyalar hamda masofaviy ta'lim (e-learning) elementlarini joriy etishning yuridik, tashkiliy va pedagogik xususiyatlari tahlil qilingan. An'anaviy jismoniy mehnat turlaridan voz kechib, mahkumlarni mehnat bozorida talab yuqori bo'lgan raqamli kasblarga (IT, dizayn, frilans) o'qitish orqali retsidiv jinoyatchilikning oldini olish mexanizmlari yoritilgan. Yopiq muassasalarda axborot xavfsizligini ta'minlagan holda "yopiq intranet" tarmoqlarini shakllantirish bo'yicha huquqiy yechimlar ko'rsatilgan. AQSh, Buyuk Britaniya, Norvegiya va Janubiy Koreyaning penitensiar ta'lim sohasidagi ilg'or xorij tajribasi qiyosiy o'rganilib, O'zbekiston Respublikasining jinoyat-ijroiya qonunchiligini takomillashtirish hamda sohadagi ilmiy izlanishlarni OJS va SCOP.UZ kabi xalqaro va milliy platformalarda indeksatsiya qilish yuzasidan aniq ilmiy-amaliy takliflar ishlab chiqilgan. Аннотация. В данной научной статье анализируются юридические, организационные и педагогические особенности внедрения современных цифровых технологий и элементов дистанционного обучения (e-learning) в процессы социальной реабилитации и профессионального обучения осужденных, содержащихся в местах лишения свободы. Освещены механизмы предотвращения рецидивной преступности путем отказа от традиционных видов физического труда и обучения осужденных востребованным на рынке труда цифровым профессиям (IT, дизайн, фриланс). Представлены правовые решения по формированию «закрытых интранет-сетей» с обеспечением информационной безопасности в закрытых учреждениях. Проведено сравнительное изучение передового зарубежного опыта пенитенциарного образования США, Великобритании, Норвегии и Южной Кореи, разработаны конкретные научно-практические предложения по совершенствованию уголовно-исполнительного законодательства Республики Узбекистан и индексации научных исследований в данной сфере на международных и национальных платформах, таких как OJS и SCOP.UZ. Abstract. This scientific article analyzes the legal, organizational, and pedagogical features of introducing modern digital technologies and distance learning (e-learning) elements into the processes of social rehabilitation and vocational training of convicts held in places of deprivation of liberty. The mechanisms for preventing recidivism by abandoning traditional types of manual labor and training convicts in digital professions in high demand in the labor market (IT, design, freelance) are highlighted. Legal solutions for the formation of "closed intranet networks" ensuring information security in closed institutions are presented. A comparative study of the advanced foreign experience in penitentiary education in the USA, the UK, Norway, and South Korea was conducted, and specific scientific and practical proposals were developed for improving the penal legislation of the Republic of Uzbekistan and indexing scientific research in this field on international and national platforms such as OJS and SCOP.UZ.